Rossiyada yaşayğan xalqnı aslam yanı qarsalap, qabunup, açuwları çekelerine çığıp getgende, laqırda edepsiz, nas sözleni epsiz köp qollay dep känt ete alimler. Tüzü, bizin adamlar cinlerin cıyıp bolmayğan darajağa yetişgende, ilmu toqtaşdırmasa da, sen-menge şossahat çığağanın biz bulay da bilebiz.
Awzundan nas sözleni çığarmaq uçun bizin watandaşlağa köbüsü gezik bir uruşuw da, erişiw de tarıq tügül eken.
Yañı xabarlar, yaxşı yorawlar, hatta süyüw hisleni haqında aytılağan yerlerlerde qulaqğa şo, bayağı, erşi kalimalar çalına. Şkolanı muallimler abat basmayğan müyüşünde yaşınıp, yaşırtğın tütün pısğıllatağan yaşlanı laqırına tıñlap qarağız çı. Olar özlege ülgü görsetegen ullulardan bir de qalışmay. Yaş naslunu tilge baylawlu «xurjunundağı» on söznü beşisi – nas sözler bola.
Wollah, meni balam olaylağa qoşulmay dep umut ete busağız, Molla Nasrutdinni sınawuna tergew berip qarağız. Xonşusu oğar maktapda oxuyğan yaşlar öz arasındağı laqırda nas sözleni qollay dep känt etgende, şolanı arasına özünü yaşı da qoşulamı eken dep bilme süyüp, ulanı darslardan qaytğandoq, oğar aldanoq hazirlengen şanjalğa qoluñnu sal dep buyurğan bolğan. Atası ne süyegenni añlap bitmey, eser-meser bolup turağan yaş qolun uzata. Şo mühletde Molla Nasrutdin aldanoq hazirlegen çum çubuq bulan sillep ulanını qoluna yaxşı küyde ura. Muna şo zaman ol awleti nas sözleni neçe de ariw bilegenine tüşüne.
Til yaralğandan berli yaxşı söz yaman söz bulan çatıraşa gele. Tek bugün biz özünü haqında aytağan yaman söz tağımlar bizge ata-babalarıbızdan qalğan warislik dep oylaşa busağız, bek yañılış bolasız. YAhnı, edepni dazularından arige çıqmayğan gerti qumuq uruşlağa, qayğırışlağa art berip, «swoloçlağa», «kozöllağa» wa gazetni betlerinde esgerme yaramayğan başğa erşi sözlege qaytğanbız. Töşüne tağılğan «temir bayraqlı» deputlar qarsalap, camyat arada «anañ-atañ» dep söylegenleni 3 miñ manat qodu salıp taqsırlamaqnı ariw göre. Gazetni betlerinde redaktornu yada korrektornu xantawluğundan şolay sözler ötüp qalsa, qodunu ölçewü 200 miñ manatğa yerli arta.
Qodulanı, taqsırlawlanı ornuna Paçalıq Duma madanyatğa wa bilim beriwge, tilni üyreniwge baqdırılağan aqça mayalanı artdırıwnu haqında oylaşma gerek edi. Deputatlanı haqında xalq ne oylaşağannı bilme süye busa, olar yurtlağa barıp, yerli tilni «baylığına» tıñlap qarasınlar.
«Yoldaş», 16-11-2012