ANADAŞIM Allah nasip etgen bizge bu yaşawda Bizin tilde söyley görme tüzde-tawda, Tüzlü söyley, tawlu söyley qumuq tilde, Doslağa dos, duşmanlağa suwuq tilde. Ay seni dep ari burup, beri burup, Qumuq bolmay, Qumuq tilin bilmey turup. Qumuq tiliñ ullu deñiz-deryaday, Terenligi deseñ, teren, baylığı bay. Bay tili bar gişi busa — elni bayı, Bolmasa da bir şayısı, bir baayı. Qumuq adam, hakim bolup yada bir bay, Qumuq tilin buza busa, bawrum yallay, Qumuq xalqdan Qılıq almay, Qulluq almay, Qumuqman dep aytğan bulan Qumuq bolmay. Qumuq tilim, ana tilim, anadaşım, Ana tilin süygen meni can qurdaşım. Ana tiliñ, anañ yimik, birgine-bir, Ana tilin bilmey degen o da nedir?! Ana bulan ana tilni Allah bergen, Ana tilni biz süygenni, ariw görgen. Ana tilde oxup bolmay, yazıp bolmay Yaşayğannı görsem öpkem-bawrum yallay. SAWBOLLAŞIW — Oyğa batıp olturağan batırım Ata yurtuñ taşlap nege getesen? Qağıp qoyğan qazıq yimik qadalmay Qammaq yimik qañıp çığıp ne etesen? — Qammaq yimik qañıp neçik getmeyim, göñüm meni paşman bolğan, zar bolğan, Ataları at oynata yürügen Awlaqları awletlege tar bolğan. — Qañıp çığıp getip qalsañ qarsalap, Qumuq tüzge gelip terek kim salır, Tümenleni tümenlerin sen sanap, Qumuq tüznü talawların kim sanar? — Otuzlardan çağım meni aylanğan, Otawum yoq, otlawum yoq, otum yoq, Oğursuzlar oğar-buğar paylağan Otawumda olturmağa xotum yoq. — Hay batırım, qaytıp gelme ant berip, Qumuq tüzge külep sawbol etsene, Ata yurtğa gete busañ art berip, Atalarday at oynata getsene! — Zatnı aytma, yaşnı göñü küleygen, At oynatma At tapsam da ne payda, Awletlege top oynama yer de yoq, Atalarday at oynatma yer qayda?! HALİ ŞOLAY Aldın igitler edi Qorquw bilmes qoççaqlar, Hali busa öküre Qaydağı bir qaçaqlar. Adamlanı itleri Zamannı igitleri Bolğan soñ, olar bulan Küy de yoq, tartma teri. Teri tartsañ, teriñni Sıdırıp da alajaq, Teriñ sıdırğan tersler İgit bolup qalajaq. Başçı bolup olturup Qaydağı buzuqbaşlar, İgitler bolup çığa Talawurçu taraşlar. Payda yoq, aytğan uçun, Namus-yah bolğan uçuz, Oñup-tüzelip gete Bir oğuraş oğursuz. Aytmağa çı köp zat bar, Aytdıq munda qırıyın, Nasğa batğan dünyada Taza yürüme qıyın.
«Tañçolpan», №6-2012